Εισαγωγή
Έχει
ειπωθεί, ότι, όταν ο Θεός χρειάστηκε έναν τόπο για να συμβολίσει την επίγεια
ευτυχία, δεν επέλεξε ένα έρημο νησί ούτε
μια παραλία ούτε ένα χωράφι με στάρι ούτε ένα βοσκότοπο αλλά επέλεξε έναν κήπο,
τον Κήπο του Παραδείσου. Εν αρχή, λοιπόν, ήν ο Κήπος του Παραδείσου,
η πρώτη κατοικία του ανθρώπου, από την οποία όμως εξορίστηκε, κι έκτοτε την
αναζητεί στην επίγεια ζωή και στην επουράνια !
Ο συγγραφέας Γιάννης Παρασκευόπουλος αναγάγει τους κήπους σε κεντρικό θέμα του βιβλίου του «Η ποιητική του κήπου» φωτίζοντας τη σχέση τους με τον άνθρωπο προσπαθώντας να ανακαλύψει με ποιο τρόπο οι ιδεολογικές, θρησκευτικές και οι αντιλήψεις τους για τη φύση επηρέασαν τις μεταμορφώσεις του κήπου στον ιστορικό χρόνο. Στηρίζεται σε πλούσια βιβλιογραφία ελληνική και ξένη εκμαιεύοντας πληροφορίες από έργα ιστορικών και φιλοσόφων, θεολογικά κείμενα , ποιήματα, αρχαία ανάγλυφα, σωζόμενες φωτογραφίες … Παρακολουθεί με ποιο τρόπο το βλέμμα του θεατή αλλάζει καθώς αντικρίζει τα ορατά κι αόρατα μηνύματα που σηματοδοτεί ο κήπος, διότι ο κάθε πολιτισμός έχει τη δική του ιδέα περί κήπου.
Ονομαστοί κήποι ανά τον κόσμο που ξεχωρίζουν για την ομορφιά και την προσφορά τους
είναι: οι αρχαιοελληνικοί φιλοσοφικοί κήποι, οι ρωμαϊκοί με τις επαύλεις,
οι ιταλικοί της αναγέννησης, οι κήποι εγγλέζικου στυλ με ρομαντικά στοιχεία και
οι γαλλικοί- μπαρόκ με ορθολογικά γεωμετρικά στοιχεία.
Επίσης ξεχωρίζουν οι περσικοί και οι αραβικοί κήποι επηρεασμένοι από το Ισλάμ και οι κινεζικοί και ιαπωνικοί κήποι στην Άπω Ανατολή. Ακόμα οι κήποι ξεχωρίζουν σε μοναστηριακούς, σε ιδιωτικούς και δημόσιους που στη βιομηχανική εποχή παίρνουν τη μορφή μεγάλων Πάρκων. Με την ευρεία έννοια της λέξης μιλάμε για βοτανικούς κήπους και ζωολογικούς, ενώ ο λαός χρησιμοποιεί τις λέξεις λαχανόκηπος, μπαχτσές, ανθόκηπος, περιβόλι τονίζοντας περισσότερο τη χρήση τους στη διατροφή τους ή σε κάτι που συνδυάζουν την διατροφή με την αναψυχή.
Ο κήπος διδάσκει, έναν τρόπο ύπαρξης, ένα άνοιγμα του πολιτισμού στη φύση. Διδάσκει τον αιώνιο κύκλο ζωής και θανάτου, διδάσκει τη συνύπαρξη των έμβιων όντων και μη μέσα σε ένα περίφρακτο τόπο (δέντρα, θάμνοι, λουλούδια ζωύφια, πουλιά, νερό, καιρικές συνθήκες και άνθρωπος που φροντίζει και απολαμβάνει τον κήπο). Ο κήπος διδάσκει την υπομονή και την επιμονή να καλλιεργείς …, διδάσκει μια διαφορετική αντίληψη χρόνου πιο αργή από τη σημερινή της ταχύτητας και της κατανάλωσης του περιττού! Ο κήπος βγαλμένος από τη φύση και ταυτόχρονα αποκομμένος από αυτή, γεννά τα συναισθήματα της γαλήνης, της αμεριμνησίας και της ευδαιμονίας.